Głównym bohaterem tego spektaklu jest przyszły burmistrz Jarocina. Akcja rozgrywa się w małym miasteczku na początku Powstania Wielkopolskiego. W rolach zostaną obsadzeni aktorzy Teatru Polskiego w Poznaniu i aktorzy-amatorzy z Jarocina. Casting odbędzie się w niedzielę 22 października.

Najpierw była książka. Napisał ją w 1935 r. i wydał w 1936 r. ówczesny burmistrz Jarocina Edmund Rogalski. Włodarzem miasta był od 1925 do 1939 r. W książce "Kompanja kłeckowska" spisał wspomnienia swoje i innych mieszkańców rodzinnego Kłecka (miasteczko koło Gniezna) o przygotowaniach i przebiegu Powstania Wielkopolskiego. Rogalski dowodził kompanią kłeckowską.

W  1978 r., w 60. rocznicę wybuchu Powstania Wielkopolskiego, poznański dramaturg Gerard Górnicki napisał sztukę teatralną "Poszli ci, którzy powinni. Utwór sceniczny w 3 aktach", opartą w dużym o wspomnienia spisane przez przedwojennego burmistrza Jarocina.  Premiera spektaklu odbyła się 28 grudnia 1978 r. na scenie Teatru Polskiego w Poznaniu. Głównym bohaterem dramatu Górnicki uczynił postać Edmunda Rogalskiego, organizującego powstanie w Kłecku. W spektaklu wystąpili m. in. aktor Marian Pogasz  (radiowy Stary Marych) i Krystyna Feldman, a muzykę napisał Jan A. P. Kaczmarek - laureat Oskara z 2005 r.  "Akcja dramatu rozgrywa się w początkach powstania, kiedy miało ono jeszcze charakter spontaniczny i kierowane było przez działaczy społecznych Wielkopolski i młodszych oficerów, wychowanków armii pruskiej. W dalekim tle akcji toczą się rozgrywki "wielkiej polityki", których powstańcy obawiają się, nie chcąc, aby ich trud poszedł na marne" - pisał w 1978 r. o spektaklu Arkadiusz Myszkowski. 

Egzemplarz książki Edmunda Rogalskiego wydanej w 1936 r. znajduje się w Muzeum Regionalnego w Jarocinie. - Tekstu dramatu Gerarda Górnickiego sprzed prawie 40 lat nie mieliśmy. Udało się go wydobyć ze zbiorów specjalnych Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu wraz ze wszystkimi zdigitalizowanymi materiałami przygotowanymi do spektaklu: programem, zdjęciami, recenzjami. Krytycy bardzo różnie ocenili sztukę Górnickiego w 1978 r., ale większość doceniała fakt, że tematyka Powstania Wielkopolskiego w ogóle pojawiła się na scenie teatralnej, chyba pierwszy raz - mówi Robert Kaźmierczak, zastępca burmistrza Jarocina. Przekonuje, że tekst dramatu jest uniwersalny, bo wiele z tego, co się w nim wydarza, mogło mieć miejsc także w Jarocinie. - Powstańcy i w Kłecku i w Jarocinie z pewnością mieli wątpliwości, czy to już ten czas, czy Niemcy są już wystarczająco słabi. Akcja dzieje się już po 11 listopada. W sztuce Edmund Rogalski mówi: "Dla nas wojna nie zakończyła się jedenastego listopada", a Mieczysław Paluch ostrzega: "Niebezpieczna gra. Korfanty nie chce myśleć o powstaniu, Piłsudski nie pomoże". Zdaniem wiceburmistrza, to daje nam - jarocinianom - wyobrażenie o warunkach i atmosferze, w jakich przygotowywano powstanie, a jednocześnie przybliża nam postać osoby bardzo zasłużonej dla Jarocina, jaką jest Edmund Rogalski.  Stąd pomysł zaprezentowania sztuki Gerarda Górnickiego w Jarocinie.

Zastępca burmistrza namówił do zaprezentowania tekstu dramatu aktora Teatru Polskiego w Poznaniu Piotra Kaźmierczaka. - Zbieżność nazwisk całkowicie przypadkowa - zaznacza Robert Kaźmierczak.

Piotr Kaźmierczak jest znany jarocińskiej publiczności z pokazywanych w Jarocinie takich spektakli, jak "Piszczyk" czy "Szczaw, frytki" Teatru Polskiego w Poznaniu.  - Wiedzieliśmy, że skoro w 1978 r. sztukę wystawiano w Teatrze Polskim w Poznaniu i jechała na nią cała Wielkopolska, to i teraz powinniśmy do niej wrócić z aktorami tego teatru. Stąd pomysł, aby spróbować zainteresować pomysłem któregoś z aktorów, a  Piotr jest dziś jedną z najbardziej rozpoznawalnych twarzy tego teatru - wyjaśnia zastępca burmistrza.

Piotr Kaźmierczak zapoznał się z tekstem Gerarda Górnickiego "Poszli ci, którzy powinni" i zaproponował, aby w tym roku przygotować inscenizowane czytanie sztuki. - Oprócz aktorów Teatru Polskiego w Poznaniu pragnę do jej czytania zaprosić także panów z Jarocina. Wymagania: dobry głos, umiejętność wyraźnego czytania i interpretowania tekstu, mile widziane zacięcie aktorskie. Wybrane osoby wezmą udział w kilku próbach czytania pod moim kierunkiem - zachęca aktor Piotr Kaźmierczak. Casting do obsadzenia ról w inscenizowanym czytaniu sztuki odbędzie się w niedzielę 22 października od godz. 15.00 w Muzeum Regionalnym w Jarocinie (ratusz, II piętro). Chętni mogą otrzymać fragmenty tekstu dramatu wcześniej w siedzibie muzeum. W swojej sztuce Górnicki tylko epizodycznie ujął jedną rolę kobiecą.

Publiczne czytanie sztuki z udziałem aktorów Teatru Polskiego w Poznaniu i aktorów-amatorów z Jarocina planowane jest na drugą połowę listopada 2017 r. Jeśli pomysł spotka się z zainteresowaniem mieszkańców, to na setną rocznicę wybuchu Powstania Wielkopolskiego zostanie przygotowany do wystawiania w Jarocinie spektakl na podstawie dramatu Gerarda Górnickiego "Poszli ci, którzy powinni".

 

Fot. Jacek Kulm. Zdjęcie z prapremiery spektaklu "Poszli ci, którzy powinni", 28 grudnia 1978 r. w Teatrze Polskim w Poznaniu

 


Komentarze

Wspierane przez Disqus
Konsultacje Spoeczne

Kategorie aktualności

Wydarzenia